Regen, wind, een lage temperatuur; niets weerhoudt mij ervan om iedere zaterdagochtend vroeg kwart over zeven naar de bakker te fietsen. Hoewel de winkel pas om half acht opent, mag ik tien minuten eerder al binnen komen. Het is een Turkse bakker met heerlijk brood. “Het is zo’n vies weer, waarom ga je?”, vraagt mijn lief. “Omdat het dan zaterdag is”, antwoord ik.

Enige tijd geleden heb ik het boek Regime van de Tijd gelezen van socioloog Goudsblom. Tijd vind ik fascinerend. Het is een bijzonder fenomeen dat verschillende aspecten heeft. Tijd heeft bijvoorbeeld een cyclisch karakter, waardoor momenten zich herhalen; het is elke dag weer een keer 10 uur, na zeven dagen is het weer maandag en na een jaar is het weer maart en komen de krokussen weer uit de grond. Tegelijkertijd is tijd ook lineair en is er een verloop van vroeger naar later waarin het moment van nu nooit meer terugkomt. Tijd wordt verschillend beleefd; soms duurt een uur een eeuwigheid en een andere keer vliegt het voorbij. Tijd is geconstrueerd door de mens, maar tijd zou zich ook zonder de mens voltrekken. Door het construct van tijd kunnen we verschillende handelingen van uiteenlopende aard en duur op elkaar afstemmen. Dat is praktisch als we samenwerken. Tijd bestaat bij de gratie van tijdswaarneming en die is, van zonnewijzer en zandloper naar atoomklok, steeds nauwkeuriger geworden.

Tijd is zoals we dat bedacht hebben, niet alleen meer ondersteunend, maar veelal bepalend geworden. Door de technologische vooruitgang is de snelheid waarmee we informatie met elkaar uitwisselen nog nooit zo groot geweest als tegenwoordig. We kunnen op elk moment van de dag, ongeacht waar we ons bevinden, elkaar telefoneren en berichten sturen, post verzenden per email of overleggen per video, alle denkbare informatie ophalen, online boodschappen doen en producten bestellen, films bekijken etc. Informatie uitwisselen kan op elk moment van de dag en op elk moment van de week waardoor het onderscheid tussen de verschillende momenten van de dag of tussen de dagen van de week, langzamerhand verdwijnt. Geen onderscheid tussen verschillende dagen kennen veel mensen wel van vakanties; alle dagen gaan op elkaar lijken en dan moet je even goed nadenken om te weten welke dag het vandaag is. Je kan je natuurlijk afvragen of het erg is als, ook buiten de vakanties om, de dagen op elkaar lijken en het onderscheid ertussen verdwijnt. Het lastige ervan is echter, dat druk die we ervaren hierdoor toeneemt, zelfs in vakanties. Want die ene collega heeft zojuist een vraag gestuurd en wil nu ook graag antwoord. Of, die ene bestelling wordt nu gedaan en mensen aan de andere kant van de lijn gaan die ook nu verwerken. Als iemand iets wil weten kan dat nu geregeld en uitgezocht worden. Er wordt niet meer gewacht, maar behoeften worden instant bevredigd. Rust is het kind van de rekening.

Momenten van rust zijn nodig om bij te komen van wat was, maar ook om na te gaan wat het volgende gaat worden. Mensen voor wie 24/7 leidend is geworden, worden vaak niet alleen moe, maar ervaren op een gegeven moment ook een gemis. Inspanningen worden dan als zinloos en betekenisloos ervaren. Er dienen vragen zich aan als waar doe ik het voor? of, is dit het? Nog niet zo heel lang geleden gold een verplichte zondagsrust. Veel mensen ervaren zich bevrijd van deze verplichting. Tegelijkertijd vinden veel mensen het lastig om zichzelf één dag in de week, laat staan twee, toe te staan helemaal niet te werken, ook geen huishoudelijk werk te doen en geen boodschappen, maar dan tijd te nemen voor niets, voor wandelen, voor fietsen, voor een boek, voor muziek, voor elkaar of voor zich alleen. Tijd om uit te rusten en om jezelf te ervaren. Tijd om na te gaan wat je werkelijk wilt en om te doen wat je ook belangrijk vindt. De dagen zijn dan niet hetzelfde, maar onderscheiden zich van elkaar. Zo weet ik dat het zaterdag is, omdat ik alleen dan ’s morgens in alle vroegte vers brood haal voor een lang zaterdagochtendontbijt.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *